Bn Ốc - Phủ Ty Hồ

greenspun.com : LUSENET : Vietnamese American Society : One Thread

Hm nay mời cc bc cc anh đi xơi mn bn ốc với nh tớ. Ring nh anh Kẻ Sỉ nh tớ đi bc ăn một chầu bn ốc nhớ đời nh !

-------------------------------------------------------

Nhớ lại sự lịch sử của bn ốc, ti khng biết mn bn ốc xuất hiện vo thời gian no v tại địa điểm no, nhưng c lẽ mn ăn ny bắt đầu l từ đồng qu, nơi m người dn dễ dng tm v bắt ốc.

Ngy xưa, những cnh đồng lun sẵn ao chum, đầy bo ty, tre nứa vứt loăng quăng. Cy xong buổi cy sớm để chuẩn bị xuống mạ, người đn ng chăm chỉ lựa nhẹ nhng ci rổ so thưa xuống dưới lớp bo ấy l dễ dng c vi ch ốc nhồi bự nằm trong rổ. Về nh, ng đưa cua, ốc xuống cho vợ lm bt bn ốc ăn buổi trưa cho đỡ ho nước để chiều thanh thản vc cy đi tiếp. Lui cui dưới bếp, người phụ nữ răng đen, vấn khăn trn rửa thật sạch những con ốc bo ngậy ấy rồi bắc một nồi nước luộc ốc. Ốc si nhẹ, như vậy được vớt ra để nguội, nhể lấy ruột. Rồi người phụ nữ bắc ch, nhẹ tay đảo cht hnh, tỏi kh, c chua thi miếng to đỏ nhẹ, thm cht nước mắm cho vừa ăn. Nồi nước ốc nh ln mu trắng đục nhẹ nhng như mu khi lam chiều lc ấy vẫn cn nng ấm. Người vợ đổ những thức đ xo sẵn vo đ v thm no giấm bỗng (thứ giấm lm từ bỗng rượu m hầu như miền qu no cũng tự cung tự cấp được), no quả dọc nướng chy, no hnh củ... v lại đun một nồi nước khc để nhng bn. Những sợi bn trắng ngoan ngon nằm trong những chiếc bt to. Dăm ba đứa con ngồi quanh mm nhn theo thm thm. Người mẹ nhẹ nhng đặt những con ốc ln trn bt bn, rắc hnh dăm, mi tu rồi chan nước dng nng bỏng lẫn dăm ba miếng c chua ln trn. Người chồng vừa nhn con ăn, vừa thưởng thức bt bn rồi xut xoa khen vợ đảm.

By giờ, ti ngồi cạnh Hồ Ty lộng gi, bn cạnh Phủ Ty Hồ, v thưởng thức mn bn ốc của nh hng Minh Thanh. Từ những gnh bn ốc nhỏ b của những b, những c thắt khăn vấn ngy xưa th nay đ trở thnh những nh hng bề thế. Ở đy tồn tại khoảng 20 qun bn ốc. Tuy nhiều như vậy nhưng khng c hiện cạnh tranh với nhau bằng cch nhại lại tn cửa hng như đối với một số nh hng bn đồ ăn khc v dụ ci Lin hiệp thịt ch Nhật Tn. Tại đy, thực khch c cố gắng tm cũng khng thấy được hai qun bn ốc c cng một tn. Dẫu vậy, điểm chung dễ dng c thể nhận ra l cc hng qun đều rất rộng, chừng 300 mt vung. Mỗi địa điểm như thế người bn hng phải thu với số tiền gần 5 triệu một thng, nhưng cũng ty từng địa điểm của qun ăn. Việc lm ăn ở đy vẻ như rất sun sẻ cho nn ti thấy xuất hiện ngy cng nhiều cửa hng xy kin cố ba tầng, bốn tầng với mục đch kinh doanh hng ăn.

Bn ốc đậu lại ở H Nội để trở thnh mn ngon nổi tiếng Ty Hồ. Hồ Ty xưa lắm c, nhiều tm v đặc biệt với mn ốc mt, ốc nứa gin tan. C lẽ vng đất ny l ny l bn ốc thăng hoa nhất. Chỉ tại đy thực khch mới c thể thưởng thức được một bt bn ốc như thế no l ngon. Bt bn ốc ấy vẫn gồm ốc nhồi, c chua, giấm bỗng, hnh mi... Vẫn ci vị chua thanh, ngọt dịu của ngy xưa. Bt bn ốc Hồ Ty kiểu g cũng phải c cht ớt chưng mỡ, cht mắm tm cho lạ vị. Bn bn ốc nhiều khi đỏ au mu ớt, sng snh mu mỡ. Rồi th rau sống. Nhiều người ăn rau sống với bn ốc rất cầu kỳ: ĩa rau phải c rau muống chẻ, rau chuối thi rối, rau hng đỏ, mi tu, x lch hoặc rau diếp. Nếu vo những ngy rt căm căm cuối năm, cầm bt bn nng hổi, thm vo đ t ớt chưng th... vừa ăn vừa xut xoa tới qun ci rt. ể rồi cảm rồi say ci mn ngon chua thanh du dịu ấy.

Tnh cờ, ti ngồi cng bn với ti l một phụ nữ đất H Thnh: Chị Hiền (phố Hng Bng). Chị Hiền bảo: Thức ăn hằng ngy c đủ mn ngon m mnh lại nhớ bn ốc thế. Ăn vừa thanh, vừa nhẹ bụng. Trong qung thời gian 20 năm nay, năm no mnh cũng ln phủ Ty Hồ ăn bn ốc vi lần, khi th đi với gia đnh ring, lc th đi cng với ng b nội ngoại. Con ốc trn n gợi sự đầy đặn, mũm mĩm. Trong suốt thời gian đ chị c thấy hương vị c thay đổi g khng?, ti hỏi? Vị th khng khc nhưng bản thn con ốc cũng... thay đổi nhiều, chị chậm ri ni. Ở những nơi khc, người ta nấu bằng ốc con (ốc đ, ốc vặn), hoặc ăn bn ốc với... thịt b, bn ốc với riu cua. Như l sợ thực khch đnh gi ốc tại đy khng đủ tiu chuẩn lm bn ốc Ty Hồ vốn nổi danh, b chủ qun tn l Minh nghe chng ti ni chuyện mặc d rất bận nhưng vẫn phải chen ngang: By giờ ốc Hồ Ty hiếm, người ta cn lm bằng ốc nui, ốc bươu vng... ăn nhạt m vị hơi tanh nhưng ở qun chị đy th ton l ốc mt, ốc nứa thi cc em ạ, cho nn gi cả cũng hơi đắt so với qun khc. y ny! y ny! Cc em xem đi, con ốc no n cũng phải như ny mới l con ốc chứ. Rồi b chủ qun snh sỏi ấy lại by cho chng ti cch chọn ốc ngon: Ngon nhất l loại ốc mt, thong nhn l biết ngay bởi ci trn n gần như bằng (với vng xoy to nhất, vừa ni vừa minh họa). Loại ốc ny đầy thịt, thơm, gin. Thứ nh l ốc nứa, ốc ny mu ru xm, thịt hơi ngt hơn so với ốc mt nhưng ăn cũng... thật l đ. Chng ti chỉ lm 2 loại ốc ấy thi, b chủ qun kết luận. By giờ người ta hm rẻ, lấy con ốc bươu vng (gi ốc mt 24,000 đồng một kg, ốc bươu vng chừng 4,000 đến 5,000 đồng một kg) lm bn. Ốc ấy phải ngm nước vi trong m ăn vẫn sượng v sợ nhất l ci buồng trứng của n. Thấy b chủ qun c vẻ hồ hởi ti liền hỏi xem ngy đng nhất th c khoảng độ bao nhiu khch. Khng một cht giấu giếm, b liền ni ngay: Ngy Rằm Mng Một th l lc đng khch nhất v c khi c tới 200 người vo qun ăn của ti. Ti tnh nhẩm sơ sơ, nếu mỗi người ăn một bt bn ở đy, gi l 8,000 đồng một bt, th một ngy họ c thể kiếm được khoảng 1,600,000 đồng. Ấy l chưa cn kể thực khch cn dng nước giải kht, ăn bnh tm...

Ti nhớ lại thời gian đi chơi cng một người bạn Mỹ xịn tại Phủ Ty Hồ. Ti tự ho giới thiệu cho anh ta mn ăn lạ miệng ny. Nhn thấy một ci xoong to đựng nước xốt khng si sng sục, bạn ti e ngại muốn hỏi nếu ăn th c đau bụng khng? Ti liền cười bảo: N đ được đun si từ lu rồi v hiện tại l đang đun nhỏ lửa để giữ nhiệt. Thấy ti c vẻ tự tin v c thiện ch mời ăn, bạn ti liền ngồi xuống v bắt đầu gọi. Do khng biết tiếng Việt, anh ta liền đưa thực đơn cho ti, ti quyết định chỉ để anh thưởng về mn bn ốc. Kỳ lạ, cng ăn anh ta cng xut xoa v long một ci hết ngay t bn. Ti nhn m thấy thm. Lc đứng ln, với vẻ mặt rạng rỡ, anh ta liền ni ngay rằng anh ta sẽ rủ bạn gi người Php của anh đến đy vo một vi ngy sau.

May mắn sao ti gặp một b cụ gốc H Nội tới chn tơ kẽ tc trong sn của Phủ Ty Hồ v biết được b lm mn bn ốc từ rất xa xưa. Cụ tn l Trần Thị Bổn, hơn 69 tuổi. Từ thủa thiếu nữ, cụ đ mn chn bun thng bn mẹt ở cc chợ như chợ Hm v sau đ th quay sang bn bn ốc. Ti bn khng lm ăn g khc ngoi việc bn bn ốc cũng bởi v n lm cho ti vui v cũng c nhiều đồng ra đồng vo hơn l bn thng bn mẹt ngoi chợ ấy, b ni.

Cụ Trần Thị Bổn nhớ lại: Ci đận năm 1945 mới khủng khiếp. Khắp nơi người đi ko đi đầy đường. Hạt gạo qu như vng. Cn ốc ở Hồ Ty vừa ngon, vừa rẻ nn chị em ti xoay sang bn bn ốc. Ci mn bn ốc ấy m, thiếu giấm bỗng, c chua l khng thnh. D thiếu thốn, chng ti cũng xoay cho đủ những thức ấy. Gnh hng đi bn, nhiều khi vừa bn vừa cho. Nhất l cho bọn trẻ con. Mc cho t nước dng với t bn, n hp khng cn giọt no, tội chng n thế anh ạ.

B cụ Bổn kể: Mn bn nước đ c thm sng tạo mới: Bn chấm. Nước chấm cũng được nấu từ dọc quả, giấm bỗng, nước mắm, nước ốc, c chua... ốc được nhể ra đem xo xo cho đậm vị rồi thả vo bt nước chấm ấy. Ăn bn nước th phải dng bn rối mới đng vị. Cn ăn bn chấm th phải ăn bn l. Bt nước chấm nng, nhng miếng bn l vo, ăn km với con ốc nhồi thơm thơm, rn rn v cht rau sống kể cũng lạ miệng.

Thấy mẹ ni chuyện về bn ốc, ba c con gi v anh con trai vừa thắp hương trong phủ xong, ra đứng nghỉ mt, cũng muốn gp chuyện. Anh Thnh con trai cụ ni: Kể đến những mn ăn qu ma thuần Việt th mn bn ốc cũng gp mặt trong ci danh sch phong ph ấy. V sao? Bởi v n đng l từ đồng ruộng m nn. Từ gạo trắng nước trong m ra. Từ rượu nồng, ớt cay, muối mặn m thnh. V con gi cụ, chị Thanh Hương lại gn cho n một cch cắt nghĩa khc: chnh l mn ăn bnh đẳng nhất, người ngho ăn, người giu cũng ăn. N xuất hiện ở trong những qun ăn tồi tn nhất nơi gc chợ qu. N cũng xuất hiện trong những nh hng sang trọng nhất. D sao đi chăng nữa th mn bn ốc vẫn giữ nguyn được nt của mn ăn quen thuộc.

Ra về ti lại nhớ tới bt bn ốc ở gần Thư Viện Quốc Gia (mạn đường phố Trng Thi). Mấy chị hng rong bn bn ốc, bn chấm bằng ốc bươu vng. Ăn biết ngay bởi n nhạt, ci miệng n thm v n lều bều ton nước. Nghĩ vậy lại rng mnh. Bt bn ngon kiểu như ngoi Phủ Ty Hồ, ti cn gặp mn ny ở phố ẩm thực Tống Duy Tn, chợ Chợ Dừa, chợ Hm - ức Vin... Nhn hng bn ốc dễ lắm: Thể no cũng c by một đĩa vỏ ốc km với những quả ớt đỏ chi. Bn cạnh đ l chậu ốc to, những con ốc chậm chạp b ngược ln miệng chậu.

Thế nhưng ti lại cn tm được mn ăn ny ở nơi t ai nghĩ đến nhất: Ta nh Oasis City, nơi dnh cho những vị khch nhiều tiền v những người nước ngoi nhiều đ la, trn đường Lng Hạ. Cht vt trn tầng 11 của ta nh ny, mn bn ốc vẫn dịu dng tỏa hương nồng nn. Cũng như ci chủ đề m người chủ của n muốn thể hiện một phin chợ qu, np dưới mi l chợ qu, một c gi xinh xắn, o mớ ba mớ bảy đang nếm lại lần cuối nồi nước dng. Nồi nước dng ấy đỏ tươi mu c chua. Xung quanh l bn, l ốc nhể, l ớt chưng, giấm tỏi... Mn ấy thu ht được rất nhiều thực khch. Ha ra, những vị khch sang trọng ấy cũng chn nem cng, chả phượng để quay lại với cch ẩm thực dn d như gửi một nỗi nhớ thương da diết với qu nh.

Thi Bnh (H Nội)

-- Long Quan (but_chang_ta@yahoo.com), August 16, 2004

Answers

Response to Bún Ốc - Phủ Tây Hồ

Cm ơn Long Qun cho ăn bữa bn ốc. Tuyệt ngon, tuyệt diệu. Sẽ c một ngy no đ ti sẽ gặp tận mặt ng, chng ta cng nhau...ni chuyện đời.

..."Dẫu vậy, điểm chung dễ dng c thể nhận ra l cc hng qun đều rất rộng, chừng 300 mt vung. Mỗi địa điểm như thế người bn hng phải thu với số tiền gần 5 triệu một thng"....

Khng biết bi viết bn ốc ở trn được viết khi no nhưng theo ti được biết đất đai H Nội đắt đỏ khủng khiếp. Những người bạn H Nội cua ti ở H Nội mướn 1 căn hộ nhỏ như ci lổ mũi trong hẻm chằng chịt , ngoăn ngho gi 700 ngn, cữa hng nhỏ ban hoa khoản 10m2 ga 2 triệu, nh anh bạn ti cho người Mỹ mướn $800 US/ thng. Ti c thể hỏi Long Qun l do no gi nh đất ở VN ni chung l mắc nhất thế giới trong khi tiền lương trung bnh thấp nhất thế giới??.

Ti cũng đ từng đến xem 1 căn nh khu đ thị mới H Nội. Ni chung no chỉ được xem l Town House hay nh Duplex chứ khng c tiu chuẩn được gọi l NH, v qu nhỏ 120M2 , gi khủng khiếp l $285,000 US. Nghe ni by giờ đ ln đến $350K US vật liệu xy dựng (gọi l nội thất) th ...miển ban. Cho ti hỏi tiền ở đu m dn HN c lắm thế. Nn nhớ VN kh c luật ngn hng cho mượn tin. Mọi thứ phải CASH-IN- HAND. Dn VN phải cng nhận 1 tiếng l giu thiệt??.

-- Kẻ Sĩ Bắc H (ke_si_bac_ha@yahoo.com), August 16, 2004.


Response to Bún Ốc - Phủ Tây Hồ

Tại Việtnam ci g cũng điều leo thang cho bằng với xứ người tri lại nhn phẩm ,nhn cch ,nhn vị con người ,đạo đức ,danh dự ,lng yu nước ,tự i dn tộc ,tự trọng quốc gia . . .th từ từ biến mất gần như tuyệt chủng .

Dn v cn bộ chỉ biết dollars v thụ hưởng v họ đ thấy sự sụp đổ chế độ khng bao xa nn tận hưởng theo kiểu ăn no đi ngy mai c chết cũng cam.

Chỉ c ai cn nghĩ đến quốc gia v dn tộc mới thấy đau lng .

-- thich du thu (toollovers@comcast.net), August 16, 2004.


Response to Bún Ốc - Phủ Tây Hồ

Co thuc moi vuc duoc dao. Good job!my man-that's what I want to hear. keep up your good work long-quan.

-- Chi bua (broeker@sbcglobal.net), August 16, 2004.

Moderation questions? read the FAQ